Kostbare kwetsuren

(c) Inaya photography

Soms vallen we aan gruzelementen. Het leven heeft zo zijn eigen manieren om ons te dwingen tot inzicht. Verandering. Groei.
Ze zijn niet zelden pijnlijk.

Meestal zetten we onszelf vervolgens met spuug en plaktouw weer in elkaar. We proberen onze oude vorm weer aan te nemen. Die was immers vertrouwd. Te krap, misschien, niet meer gepast bij wie wij intussen geworden zijn. Maar toch: vertrouwd.

Laten we het maar van de eerste keer toegeven: dat lukt dus niet. In het slechtste geval steken er scherpe punten uit, gapen er gaten, worden we gedwongen tot een constant verdedigen van zwakke plekken, hozen waar het lekt, stutten waar het zaakje weer uiteen dreigt te vallen.

In het beste scenario is het hele geval min of meer waterdicht. Maar het voelt niet veilig. En je blijft altijd de breuklijnen zien.

In de eerste weken van de Covid-19 lockdown brak ik een fragiel aardewerken kommetje dat voor mijn verjaardag gemaakt was door mijn vriendin Maja Jantar. Ik liet het ironisch genoeg niet eens uit mijn handen vallen. Ik stootte iets anders om dat er bovenop viel en het op de grond deed belanden, in stukjes.

Ik hield de scherven bij. Nogal veel van wat ik de afgelopen weken schreef of maakte had – het is u misschien opgevallen – te maken met, juist ja, scherven.



Met niet één maar twee beste vrienden die een band hebben met de Japanse cultuur, kon het niet anders of ik zou in de nasleep van de breuk horen over wabi sabi (de schoonheid van wat niet perfect is) en kintsugi, de techniek waarbij gebroken aardewerk gerepareerd wordt met lijm waaraan goudpoeder is toegevoegd.

De symbolische schoonheid ervan was mij onmiddellijk duidelijk. De bedoeling van kintsugi is immers niet om de scherven zo te lijmen dat de schijn van eerdere perfectie hooggehouden wordt. De breuklijnen worden integendeel extra zichtbaar gemaakt door de goudkleurige lijm.
De kwetsuren en littekens maken in de benadering van kintsugi niet alleen deel uit van de unieke eigenheid van het voorwerp. Indien ze met liefde en zorg behandeld worden, maken ze het geheel juist mooier.

Onze kwetsuren zijn kostbaar.

Eigenlijk weten we dat allemaal wel, diep vanbinnen. Maar in een wereld die draait om schijnbare perfectie, ijskoude concurrentie en de mythos van onsterfelijkheid zouden we dat al eens durven vergeten.

Ik ben geen knutselaar, verre van. Maar deze uitdaging droeg mijn naam. Na een paar uur snuisteren op het internet bestelde ik bij een Belgische website een startsetje met materiaal.
Het arriveerde keurig met de post. Ik bekeek nog een paar YouTube-filmpjes, las de handleiding en… stelde uit.



Tot er een nieuwe gelegenheid kwam waarop ik me plots bijzonder breekbaar voelde, mezelf als het ware in stukjes weer van de grond moest rapen.
Ik voelde dat dit het moment was om mijn twijfels over mijn (on)handigheid en mijn gebrek aan ervaring opzij te zetten en mij er, geknoei of niet, mogelijke mislukking of niet, gewoon aan te zetten.

De meditatieve concentratie en het langzame tempo waartoe de kintsugi-techniek dwingt (een kleine hoeveelheid van de twee componenten van de lijm mengen met elkaar en met het goudpoeder, lijm aanbrengen, scherven aandrukken, vasthouden, lang genoeg wachten, voorzichtig loslaten – herbeginnen, zo vaak als er scherven zijn) bleek mij heel erg goed te bevallen.

Dit is het soort werk dat je niet kunt doen als je zenuwachtig of gestresseerd bent. Je wordt er vanzelf kalm van. De tijd wordt stroperig als de lijm waarmee je werkt, stroomt snel en traag tegelijk. En scherf per scherf groeit er onder je vingers iets aaneen.
Vertrouwd. Geliefd. Maar toch nieuw.




Ik ben zeer dankbaar om deze ervaring. En ik neem ze mee, op meer dan één niveau van mijn wezen.

Dat je kwetsbaarheid durven tonen geen schande is, wist ik al. Dat het goed is om je barsten en breuken te koesteren, was evenmin een verrassing.
Maar wat ik wel wilde aannemen in theorie maar tot op dat moment niet echt kon voelen, werd duidelijk en tastbaar toen ik het zelf mocht ervaren: de barsten zijn nu het mooiste stuk.


(c) Inaya photography



Breken doet altijd pijn, daar is niets aan te doen.
Maar ik wens het iedereen toe: kwetsuren te koesteren als de kostbaarheden die ze zijn, en ze weer in elkaar te passen met een gouden randje.

ZAAILING #80 – Spiegels en scherven

(c) Jurgen Walschot


In doelloze dagen dwalen we door spiegelpaleizen
van eigen makelij. We perfectioneren de kunst
van het verloren lopen in onszelf. We staren
ons blind vanuit alle richtingen, elke rimpel
uitvergroot, elke angst dubbel en dik aangezet.

Kun je jezelf nog onder ogen komen als alles wat je ziet
je eigen beeld is, een portret dat zich spottend reproduceert
als een echo, eindeloos over en weerkaatsend, een schreeuw
waarin je gevangen zit met jezelf? Maar wie een spiegel
stuk slaat, snijdt zich gegarandeerd aan zijn scherpte.

Wil jij mijn reflectie zijn? Houd ze mij voor, houd je niet in,
het hoeft niet aardig. Want jou kan ik aanzien, wil ik
uitschelden en kwijtschelden en vervolgens vragen
me te verzekeren dat het van waar jij staat nog wel meevalt.
Als jij je niet snijdt aan mijn scherven, durf ik ze oprapen.





ZAAILINGEN is een project van schrijfster Kirstin Vanlierde en tekenaar Jurgen Walschot. Zaailingen zijn creatieve scheuten. Zij schrijft bij de beelden, hij tekent bij de tekst.

Deze afbeelding heeft een leeg alt-atribuut; de bestandsnaam is stempel_negatief-1.jpg

Het geschenk

Ik wil bloot zijn
en beginnen
(Paul Van Ostaijen)


Het begon met een liedje.


We treffen elkaar op het plein – er staat wind, het is helder
Ik kom van overal en jij, jij moet nergens zijn
Reizigers rennen op weg naar hun trein
zelfs de wolken hebben hemelse haast
Ik voel hoe de hoop schuilt onder mijn jas
de wereld is twee mensen klein



Soul studies #1 (c) Inaya photography // art by Anthony Gormley



Nee, het begon natuurlijk al veel vroeger, voor er sprake was van welk liedje dan ook. Het begon met een vonk, een moment van vertrouwen, ogen dicht en springen, het onbekende tegemoet. Zo doet het leven dat soms: we krijgen maar heel even de tijd om te aarzelen. En als we niet springen op het moment dat de uitnodiging komt, is het moment onherroepelijk voorbij.

Soms heeft het te maken met professionele keuzes, soms met familiale beslissingen of heel persoonlijke intuïties. Het maakt niet uit: we horen de roep en we besluiten hem te volgen, of niet.

Ik sprong, die keer.
Ik besloot om te vertrouwen, ook al begreep ik niet waar dat vertrouwen vandaan kwam. Maar zoals altijd wanneer de ziel het voor het zeggen heeft, weet die het echt wel beter dan wij.


Mijn handen zochten een melodie
jouw stem was al jarenlang stil
Nu is er dat deuntje dat drijft op de wind…


Een van de grootste geschenken die we iemand anders kunnen geven, is de gave van ruimte: een plek om datgene wat de nood heeft om gehoord te worden te mogen uiten, een veilige plaats om dat wat diep persoonlijk is, doorvoeld en heel erg kwetsbaar, naar buiten te mogen brengen.

Want hoe sterk we ook geworden zijn, ieder van ons blijft kwetsbaar. We dragen wonden mee, diepe oude pijnen die we soms hebben leren bedekken of maskeren, maar die op gekke momenten de kop opsteken en denken dat ze ons, door ons leven te dirigeren, beschermen tegen erger.

Op een bepaald moment moet je ze durven uitspreken. Durven zeggen: dit is wat mij zeer doet, dit is waar ik moeite mee heb. Niet om de ander daarvan de schuld te geven, niet opdat die plotseling allerlei dingen zou gaan doen om jou daarvan te bevrijden – dat kan ook helemaal niet, het is en blijft jouw pijn, jouw wonde. De ander is dan misschien je spiegel, hij is jou nooit iets verplicht.

Maar zo naakt durven zijn, is een geschenk.

(c) Inaya photography // art by Anthony Gormley



Jezelf durven tonen, gezien worden, tot op de bodem van je kwetsbaarheid, dat is voorbij de angst gaan dat je zult worden afgewezen, voorbij de overtuiging dat je sterk moet zijn om geliefd te zijn.

Een ander de ruimte geven om zó kwetsbaar te zijn, is toegelaten worden tot iemands diepste intimiteit, weten en ervaren dat je hun vertrouwen waard bent. Want op dat moment zijn ze een weekdiertje in je handen – zonder schelp.

Waar je je ook bevindt in dit verhaal, koester die kwetsbaarheid.
Ze is zelden pijnloos, maar ze is het mooiste wat er is.



Ik haal mijn angst van onder mijn jas
Jij zegt: wees gewoon wie je bent
Want wie zich niet blootgeeft, die wordt niet herkend.



Soul studies #3 (c) Inaya photograhy // art by Anthony Gormley