De kracht van drie

“Natuurlijk, jij bent de derde! Dat ik daar niet eerder op kwam…”

Aan het woord: Gina van Hoof, creatief therapeute, artistieke duizendpoot en bovenal diep spiritueel mens. We leerden elkaar kennen via het internetplatform van een gedeelde cursus (zoals dat in deze gekke tijden wel vaker gaat), waren een hele tijd vooral digitaal in contact, maar konden vervolgens ook afspreken in het echte leven omdat zij, na vele jaren van internationale omzwervingen, intussen al een tijdje was neergestreken in Brussel. Het werd snel een hartverwarmende vriendschap waarin vertrouwen en herkenning de twee sleutelwoorden vormen.

Het project dat Gina haar enthousiaste uitroep over mij ontlokte, was een idee dat was ontstaan toen ze via een gemeenschappelijke vriend de Britse kunstenaar Richard Stott leerde kennen. Beiden wilden hun artistieke enthousiasme en hun liefde voor spiritueel krachtige beelden bundelen in de vorm van een contemplatief tarotdeck. Grote prenten, op A3. Beelden waar de kijker lange tijd ‘in’ kon gaan. Maar zowel zij als Ric hadden het gevoel dat er nog een derde persoon nodig was in de samenwerking. Toen ik (in een heel andere context) tegen Gina mijn ambitie voor collagebeelden en tarot verwoordde, klikte alles plots in elkaar.

Ik zei ja. Onmiddellijk, zonder nadenken, op basis van een handvol schilderijen van Ric en mijn vertrouwen in Gina’s mensenkennis. Ik had nog nooit iets dergelijks gedaan, en hoewel mijn zelfvertrouwen op vlak van schrijven best stevig staat, is dat op visueel-artistiek vlak absoluut nog niet het geval. Maar het leven heeft al zoveel salto’s gemaakt de afgelopen jaren, en eigen beelden maken verschaft mij intussen zoveel plezier, dat ik weet wanneer ik mijn ogen moet sluiten, mijn neus moet dichtknijpen en in het diepe moet springen.

Aan het begin van de zomer hielden we een online gesprek om de inhoudelijke krijtlijnen uit te tekenen en zelfs daar was al voelbaar dat de energieën goed matchten. Er ontstond een soort moeiteloze interactie, een open dialoog met ruimte voor ieders eigenheid.

Een letterlijk tarotdeck zou het niet worden, dat hadden we snel beslist. Maar een structuur zou wel een meerwaarde bieden. Iets gebaseerd op de symboliek van ‘drie’. Geen gebrek daaraan in de geschiedenis en de spiritualiteit. We noteerden een aantal kernideeën en beslisten om vervolgens het proces te vertrouwen.

De eerste stap was het maken van drie proefbeelden, op A3, waarbij telkens één van ons de eerste, tweede dan wel derde laag van het beeld zou maken. Elk van die fases had zijn charmes én uitdagingen, ondervonden we al snel. Hoeveel van het witte blad vul je als eerste, zonder dat je te veel plaats inneemt? Hoeveel werk je verder op de eerste laag, met respect voor wat er al is, terwijl er tegelijk nog voldoende ruimte overblijft voor degene die het beeld na jou moet afwerken? Hoe werk je een beeld waarin al twee energieën versmolten liggen écht af, op zo’n manier dat alles klopt, en met respect voor de intussen ontstane dynamiek?

Het was een fascinerend proces dat zeer veer voldoening schonk, want de beelden werkten. Onze drie zo verschillende stemmen slaagden erin samen een akkoord te vormen, dat resoneerde over een heleboel frequenties tegelijk. Dit waren geen makkelijke beelden, hapklaar met snelle interpretaties of glitterfranjes. Ze waren veelgelaagd, en krachtig. Dit smaakte naar meer. Veel meer.

Wat minder fascinerend was aan het proces, waren de port- en douanekosten voor pakketten van A3-formaat van en naar Londen. Collage-samenwerking op verplaatsing, als het ooit al vlot zou gegaan zijn, botst in Brexit-tijden op tal van administratieve en financiële obstakels. Het zette ons aan tot het onderzoeken van andere pistes. Die mondden vorige week uit in wat we beschouwden als een try-out: een korte artistieke residentie in Gina’s ruime en lichte duplexappartement in Sint-Job.

Vier dagen dezelfde ruimte delen en de diepte in te duiken, samen. Samen eten, werken en slapen (nou ja, dat laatste niet letterlijk samen). Beelden laten ontstaan. Energieën en visies versmelten. Elkaar ruimte geven. Eigen ruimte vinden. Ten dienste staan van het project, bovenal.

Het werd magisch.

Zelfs voor mij, die me makkelijk durf openstellen voor wildvreemden als ik voel dat er een gemeenschappelijke resonantie is, was het opmerkelijk hoe snel er iets tot stand kwam wat niet anders kon heten dan wederzijds vertrouwen. Het had geen woorden nodig. Er was een gemeenschappelijke intentie, er was een gedeelde gevoeligheid, en er waren drie totaal andere en daardoor verrijkende artistieke visies en beeldtalen. We doken erin en het creatieve proces nam ons mee.

Dat proces bleek heel duidelijke fases te kennen. Ze liepen door elkaar heen, want we waren voor de verschillende beelden vaak met verschillende ervan tegelijk bezig, maar hun kracht werd er niet minder om.

De ruwe creatiefase: het bijeen brengen van een eerste laag of een kernbeeld (meestal door één persoon die de roep van een kleur of combinatie van beelden voelde).
Het doorwerken in de diepte, door het ontstane kernbeeld te combineren met andere elementen, het in vraag te stellen, het anders in te bedden (meestal door één of twee andere personen).
Het finaliseren met de laatste details (soms door alle drie tegelijk).
Het definitief vastkleven van de totale puzzel geworden was, minutieus gearrangeerd en bevestigd met verwijderbare plakband (monnikenwerk, voor één persoon).

De twaalf afgewerkte beelden die in de loop van vier dagen tot stand kwamen, waren het resultaat van pure co-creatie. In het ene zat wat meer van de ene dan wel de andere kunstenaar, maar iedereen was betrokken: door feedback te geven, door aan de compositie te prutsen, door alles om te gooien en opnieuw te beginnen, door dat laatste maar allesbepalende element toe te voegen. Bovenal zat onze gemeenschappelijke energie overal in. Collaborative dreaming, luidde een van de kaarten die we op het einde van de tweede werkdag trokken tijdens het afrondingsmoment. Ja, dat was het precies: we deelden een gemeenschappelijke droom, in een magische ruimte waarin die concreet gestalte kon krijgen.

Onze try-out was meteen een geslaagde formule gebleken, en wat we op deze korte tijd voor elkaar hadden gekregen, tartte zelfs onze verbeelding. Toen we aan het einde van onze vierdaagse een voor een plaatsnamen in de cirkel van beelden, voelden we het duidelijk: hier was iets krachtigs zijn weg aan het vinden, de wereld in. Wij waren tegelijk vroedvrouw en geboortekanaal.

Intussen ben ik alweer een paar dagen thuis. Ik werd begroet door man en zoon met veel warmte, en verder door een mega mand was en strijk, een waterval aan mails, een lijst met af te vinken bestellingen van boeken en postkaarten, een schrijfopdracht voor de academie, een feestje waarop we uitgenodigd waren en allerhande diverse klussen. Met andere woorden: ik kon (of moest) weer heel snel wortelen thuis. En dat was best nodig. Want ik had het gevoel dat ik even in een andere wereld was geweest, los van het gewone leven, buiten de tijd.

Dit avontuur is nog lang niet ten einde. Er zijn nog veel meer beelden te creëren, en we voelen alle drie dat het niet meer zal lukken om elk op onszelf te werken, na alles wat er tussen ons gegroeid is. Dus kijken we vooruit, maken plannen voor het voorjaar. Ik heb geen groot verlangen naar de lente, daarvoor geniet ik te veel van dit winterse jaargetijde. Maar ik kijk wél al uit om terug te keren naar het magische universum dat drijft op de kracht van drie.

Postscript:
Als je met magie werkt, weet je dat de krachten in evenwicht gehouden moeten worden. Soms kan iets nieuws pas ontstaan als er plaats voor gemaakt is, door eerst iets ouds los te laten. Soms kruisen beide processen elkaar. Juist voor deze blog online zou gaan, hoorde ik van Gina dat haar kater Mirakuru, die ons tijdens het gehele creatieproces luidkeels miauwend van commentaar had voorzien en die mij tijdens mijn nachten op de sofa van begin tot einde gezelschap hield als een aanhankelijk blokje beton, nu plotseling overleden was, zachtjes ingeslapen op zijn favoriete stoel. Ik voel zijn dunne pels nog onder mijn vingers, en voel hem spinnen na een lange, zachte nacht samen. We gaan hem missen komende lente. Maar hij maakt voor altijd deel uit van wat nu de wereld in komt.

(c) Alle foto’s in deze blog werden gemaakt door mijzelf, Gina van Hoof en Ric Stott.

5 gedachtes over “De kracht van drie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s